به گزارش خبرنگار خبرگزاری رسا، حجت‌الاسلام محمدرضا زیبایی‌نژاد، رییس دفتر مطالعات و تحقیقات زنان، در نشستی خبری با حضور خبرنگاران که پیش از ظهر دوازدهم خردادماه برگزار شده بود به معرفی دفتر مطالعات و تحقیقات زنان پرداخت.
وی با بیان این‌که امروزه حوزه مطالعات زنان به عنوان دانش میان رشته‌ای نیازمند ایجاد پیوند میان حوزه‌های علمی و کارشناسی‌های مختلف در قالب تشکیل نهادهای تخصصی و حلقه‌های علمی است، اظهار داشت: سابقه تأسیس رشته مطالعات زنان در دانشگاه‌های غرب به بیش از سه دهه می‌رسد، اما در کشور ما نهالی نوپا است که دانشگاهها تازه آن را آزموده‌اند.
حجت‌الاسلام زیبایی‌نژاد خاطرنشان کرد: اقدام حوزه علمیة قم به عنوان مهم‌ترین مرکز مدیریت فرهنگ و معارف دینی در تأسیس مؤسسه پژوهشی ـ تخصصی در موضوع زن و خانواده گرچه اقدامی دیرهنگام، اما هدفمند و آینده‌نگرانه با هدف مرزبانی از اندیشه اسلامی و ارائه معارف نظام‌مند دینی انجام شده است. چنین نهادی می‌تواند با ارتباط دوسویه میان دستگاه‌های کارشناسی و حوزه‌های علوم دینی از یک سو، حوزه را در فرآیند موضوع‌شناسی و تبیین شرایط جدید منطقه‌ای و جهانی یاری نماید و از سوی دیگر، زمینه انتقال معارف دینی به جامعه کارشناسی و فرهیخته را فراهم آورد.
وی با بیان این‌که دفتر مطالعات و تحقیقات زنان موسسه‌ای فرهنگی، پژوهشی، آموزشی و غیرانتفاعی است که به وسیله مرکز مدیریت حوزه‌های علمیه خواهران و در سال 1377 تأسیس شده است، تبیین دیدگاه نظام‌مند دین پیرامون زن و خانواده، پرورش پژوهشگر و کارشناس در حوزه مطالعات اسلامی زن و خانواده، ارتقای آگاهی‌ها و تحلیل‌ها در حوزه مطالعات دینی زن و خانواده با تکیه بر اطلاع‌رسانی روزآمد، تعمیق پژوهش‌ها و کارشناسی‌های دینی در حوزه زنان و خانواده و پشتیبانی هدفمند از توسعه و گسترش آن و پاسخگویی به نیازهای تئوریک و دفاع از مرزهای اعتقادی در حوزه زن و خانواده را از اهداف اصلی آن برشمرد.
رییس دفتر مطالعات و تحقیقات زنان همچنین انجام پژوهش‌های بنیادی و کاربردی مرتبط با امور زنان و خانواده، پاسخگویی به مسایل و شبهات در عرصه‌ی مسایل زنان وخانواده، پرورش پژوهشگران، اساتید و کارشناسان حوزه مطالعات اسلامی زن و خانواده، آموزش‌های ترویجی به منظور انتقال دیدگاه اسلام به مبلغان، حوزویان و دانشگاهیان در عرصه فوق‌الذکر، ارائه خدمات پژوهشی به پژوهشگران، کارشناسان و مراکز ذی‌ربط، اطلاع‌رسانی به مراکز حوزوی، دانشگاهی، مسؤلان، شخصیت‌های اجتماعی و مراکز تصمیم‌ساز و مؤثر در این عرصه، انجام امور کارشناسی و ارایه مشاوره مربوط به موضوع زن و خانواده به مراکز ذی‌ربط در داخل و خارج از کشور، حضور در مجامع داخلی و بین‌المللی، حمایت‌های علمی و کارشناسی از انجمن‌های علمی و گروه‌های فرهنگی داخلی و خارجی که در موضوع زن و خانواده فعالیت می‌کنند، برگزاری نشست‌های علمی در موضوع زن و خانواده و حمایت از تأسیس رشته مطالعات زنان در حوزه علمیه را از مأموریت‌های این دفتر به منظور اجرای اهداف و خط‌مشی‌های تعریف شده عنوان کرد.
وی در بخش دیگری از سخنان خود به فعالیت‌های انجام شده توسط دفتر مطالعات و تحقیقات زنان در بخش‌های مدیریت پژوهش، مدیریت آموزش، مدیریت اطلا‌رسانی، ارتباطات فرهنگی و نشریات پرداخت و با اشاره به فعالیت‌های مدیریت پژوهش اذعان داشت: تألیف و انتشار کتب، تدوین مقالات، بیانیه‌های دفتر به مناسبت روز زن، مصاحبه‌های علمی، طرح‌ها و پروژه‌های کارشناسی، جذب و بکارگیری کادر علمی ـ پژوهشی، ارائه مشاوره و خدمات پژوهشی ـ کارشناسی و کتابخانه از جمله فعالیت‌های این مدیریت است که در راستای مکتوب‌سازی محصولات پژوهشی و پژوهش‌های تولیدی در قالب کتب، مقالات تألیفی ـ پژوهشی با بیش از هفتاد مقاله در موضوعات مختلف مرتبط با مباحث زنان، مقالات ترجمه‌ای که با توجه به اهمیت دیده‌بانی مناسب از آخرین یافته‌‌های علمی و اندیشه‌های غربی در حوزه زن و خانواده تاکنون بیش از پنجاه مقاله ترجمه شده است.
این استاد حوزه علمیه قم اضافه کرد: از سال 1381 تاکنون، در سالروز میلاد دخت پیامبر اکرم(ص) و روز زن، مدیریت پژوهش دفتر مطالعات و تحقیقات زنان،اقدام به انتشار بیانیه‌های تحلیلی پیرامون مباحث زنان می‌نماید که بازتاب گسترده‌ای در سطح مطبوعات، رسانه‌ها و نیز مجامع علمی ـ کارشناسی داشته است و همچنین به منظور بهره‌گیری از دستاوردهای علمی اندیشمندان، مصاحبه‌های علمی در موضوعات مختلف با بیش از پنجاه نفر از اساتید حوزه و دانشگاه و صاحب‌نظران مسایل زنان در مدیریت پژوهش صورت گرفته و در راستای همکاری با نهادهای حکومتی و مراکز پژوهشی، تاکنون بیش از ده‌ها طرح پژوهشی میان مدت و بلند مدت در حوزه‌های مختلف انجام پذیرفته که پروژه تالیف متن درسی در موضوع زن در اسلام به سفارش شورای عالی حوزه و مرکز مدیریت حوزه‌های علمیه خواهران، پروژه اصول شخصیت زن در اسلام، پروژه خشونت خانگی به سفارش وزارت بهداشت و با همکاری پژوهشگاه حوزه و دانشگاه و طرح پشتیبانی محتوایی از نشست‌های علمی از آن جمله است.
حجت‌الاسلام زیبایی‌نژاد با اشاره به جذب و بکارگیری کادر علمی ـ پژوهشی نیز گفت: از سال 1378 دوره آموزشی ویژه‌ای برای تعدادی از خواهران پژوهشگر با مدرک سطح 3 و 4 حوزه تشکیل شد و از سال 1382 با جذب تعدادی از خواهران فرهیخته به عنوان کادر علمی و نیز برگزاری دوره کارورزی برای تعدادی از فضلای برادر با هدف انتخاب کادر علمی برادران تاکنون سه دوره کارورزی ویژه فضلای خواهر و برادر برگزار شده است که سه دوره آن به اتمام رسیده و از بین کارورزان تعدادی به عنوان کادر علمی، جذب شده‌اند.
وی یکی از وظایف و برنامه‌های مدیریت پژوهش را ارائه مشاوره‌های پژوهشی و کارشناسی عنوان کرد و با بیان این‌که مراجعه‌کنندگان در این بخش، معمولاًّ پژوهشگران حوزه و دانشگاه هستند که در مراحل مختلف تحقیق و تدوین پایان‌نامه‌های علمی خود جهت آشنایی بیشتر با موضوعات و منابع به دفتر مطالعات مراجعه می‌کنند، ابراز داشت: برخی از نهادها و مراکز علمی و فرهنگی کشور نیز در برگزاری نشست‌ها و سمینارهای علمی و یا ارائه موضوعات پژوهشی به محققان خود از مشاوره‌های دفتر بهره‌مند می‌شوند.
رییس دفتر مطالعات و تحقیقات زنان با اشاره دایر بودن کتابخانه تخصصی زنان، ادامه داد: این کتابخانه با بیش از پنج هزار جلد کتاب به زبان‌های فارسی، عربی و انگلیسی و تشکیل پرونده علمی و بایگانی بیش از یکصد پایان‌نامه تخصصی و نزدیک به پنج هزار مقاله زن پژوهی دفتر را در ارائه پژوهش‌های پرمحتوا و متناسب با فضای علمی کشور یاری کرده است و در این زمینه می‌توان گفت بزرگ‌ترین کتابخانه تخصصی در حوزه زن و خانواده در ایران است.
وی درباره مدیریت آموزش و فعالیت‌های آن نیز گفت: مدیریت آموزش دفتر مطالعات و تحقیقات زنان با توجه به ظرفیت‌های به وجود آمده اقدام به برگزاری دوره‌های آموزشی در 3 سطح آموزش عمومی یا ترویجی، آموزش پیش‌نیاز تخصصی دوره کارورزی و آموزش تخصصی یا دوره عالی کرده است که مخاطبین اصلی این دوره‌های آموزشی طلاب و دانشجویان مقطع سطح دو و سه حوزه، لیسانس و فوق‌لیسانس دانشگاهها، پژوهشگران، فضلا و اساتید حوزه‌های علمیه و دانشگاهها، مدیران و مسؤلان تشکل‌های تأثیر‌گذار کشور هستند.
حجت‌الاسلام زیبایی‌نژاد در ادامه سخنان خود با اشاره به مدیریت اطلاع‌رسانی، اظهار داشت: این مدریت با بهره‌گیری از فناوری اطلاعات، فرآیند‌های پژوهشی دفتر مطالعات را در قالب برنامه‌های نرم‌افزاری و لوح فشرده ارائه کرده و به منظور پشتیبانی اطلاعاتی از پژوهشگران، توسعه ارتباط با فرهیختگان و نهادهای ایجاد جریان علمی – فرهنگی از طریق انتقال تحلیل‌های روزآمد و ارائه دیدگاه‌های نظام‌مند دینی اقدام به راه‌اندازی پایگاه اینترنتی دفتر به آدرس womenrc.ir کرده است که کتاب‌شناسی کتب زنان با معرفی حدود سه هزار جلد کتاب مرتبط با مباحث زنان، کتاب‌های تمام متن شامل متن کامل کتاب‌های منتشره دفتر، مقالات تمام متن شامل متن کامل مقالات در حوزه زن و خانواده، نمایه‌های مطبوعات شامل ارائه روزانه نمایه‌های مطبوعات کشور، انعکاس اخبار پژوهشی در حوزه مطالعات زنان و خانواده در صفحه اول سایت با عنوان اخبار پژوهشی، بخش نگاه ویژه شامل تحلیل‌ها و دیدگاه‌های دفتر پیرامون مهم‌ترین مسایل و مباحث جاری زنان، نشریه حوراء با ارائه مطالب شماره‌های مختلف نشریه، بخش ارتباط با دفتر، گزینه بیانیه‌ها شامل اظهارنظرها و موضع‌گیری‌های دفتر در خلال جریان‌های مربوط به زنان، گزینه نشست‌ها و همایش‌ها شامل گزارشی از اجلاسیه‌های فصلانه یا سالانه دفتر، گزینه فیلم و صوت حاوی برنامه‌ها و سخنرانی‌های انجام شده در موضوع زنان از سوی دفتر، گزینه مناسبت‌ها ایام و مناسبت‌های مذهبی و سیاسی برجسته، گزینه آلبوم تصاویر شامل گزارشی مصور از فعالیت‌های دفتر مطالعات به صورت تصویری، گزینه انتقادات و پیشنهادات که امکان دریافت انتقادات و پیشنهادات و نظرات کاربران در آنجا فراهم شده است و گزینه مداخل پژوهشی حاول مداخل تحقیقاتی در موضوع زن پژوهشی از بخش‌های ارائه شده در این پایگاه اطلاع رسانی است.
وی افزود: نرم‌افزار علمی ـ آموزشی «بشری» حاوی مباحث دوره‌های آموزشی تخصصی دفتر، همایش‌ها و کنفرانس‌ها و نیز نشست‌های تخصصی، سخنرانی‌ها و میزدگردهای تخصصی در حوزه مسایل زنان، نرم‌افزار ریحانه یا موسوعه آیات و روایات زن و خانواده مشتمل بر حدود ششصد آیه و چهل و هفت هزار روایت بدون حذف تکرار و سیزده هزار و پانصد روایت پس از حذف تکرار، نرم‌افزار آموزشی «آموزه» با هدف آشنایی مدرسان و پژوهشگران با چگونگی مواجهه با مسائل زنان، اصول اندیشه دینی در موضوع زن و خانواده، تبیین تفاوت‌های حقوقی زن و مرد و تبیین و نقد اندیشه فمینیستی و مجموعه مقالات پژوهشی بان اطلاعات دفتر حاوی پنج هزار عنوان مقاله در موضوع زنان به همراه چکیده و کلید واژه به صورت نرم افزار از سوی دفتر مطالعات و تحقیقات زنان ارائه خواهد شد که هم اکنون این مقالات به صورت الکترونیکی ذخیره‌سازی شده و برنامه نرم‌افزاری آن در دست تولید است.
رییس دفتر مطالعات و تحقیقات زنان در ادامه، برگزاری نشست‌های فرهنگی ویژه خواهران و برادران در ماه مبارک رمضان به منظور ارائه گزارش تحلیلی از مهم‌ترین مسایل زنان و برگزاری نشست سالانه در تهران از سال 1383 افزون بر نشست‌های خواهران و برادران در قم، برگزاری نشست‌های تخصصی از سال 1385 با همکاری نهادهای حکومتی از جمله نشست تخصصی چهار روزه‌ای با همکاری اداره کل امور بانوان وزارت کشور با حضور یکصد نفر از پژوهشگران و کارشناسان مطالعات زنان، مشاوران استانداری در امور زنان و خواهران فرهیخته حوزه و دانشگاه در شهر مقدس مشهد، نشست تخصصی در زنجان در تیرماه 86 و دیگری در قزوین در اسفندماه 86، اهدای منشورات و محصولات مکتوب و نرم‌افزاری دفتر به پژوهشگران و شخصیت‌های حقیقی و حقوقی حوزه و دانشگاه و مدارس علمیه خواهران سراسر کشور، اعزام کارشناس به مراکز فرهنگی حوزه و دانشگاه، حضور در عرصه‌های بین‌المللی از جمله شرکت در کنفرانس‌ها و همایش‌ها در کشورهای لبنان،سوریه، ترکیه، اتریش، تونس، آمریکا و عراق را از فعالیت‌های مدیریت ارتباطات فرهنگی برشمرد.
حجت‌الاسلام زیبایی‌نژاد در بخش دیگری از سخنان خود به انتشار نشریه حوراء اشاره کرد و با بیان این‌که این نشریه در ابتدای انتشار از سال 1382 در قالب پنج پیش شماره با عنوان زنان و تازه‌های اندیشه منتشر شد و پس از آن با نام حوراء ادامه یافت، گفت: در هر شماره این نشریه سعی شده یک تحلیل ویژه که حاصل مباحثات کارشناسان دفتر در یکی از مسایل عینی است، در نشریه ارائه شود، از این رو کارشناسان نهادهای تخصصی از مخاطبان اصلی این نشریه هستند.
وی انجام پروژه‌های متعدد و دسترسی به یک بانک جامع اطلاعاتی را از برنامه‌های پیش‌روی دفتر مطالعات و تحقیقات زنان عنوان کرد و گفت: مهم‌ترین مسأله‌ای که جامعه زنان و خانواده با آن روبرو هستند، تحولات هویتی است. هویت در حوزه علوم اجتماعی به معنای خودپنداری تصوری است که در حوزه آگاه خود داریم.
رییس دفتر مطالعات و تحقیقات زنان در پایان با اشاره به هویت گروهی و جنسی و تصوری که زنان از خود دارند، پاسخ به این سؤال که زن چیست را ضروری دانست و افزود: تغییر انتظارات از زن، تحول در هویت جنسی است که با توجه به روند پیش‌رو و نگران کننده بودن آن و عدم آشنایی جامعه نسبت به این تحولات، بیان تحلیل روشن از آن ضروری است و بررسی این امر مساعدت بسیاری از نهادها را می‌طلبد. /920/ز503/ع
خبرگزاری رسا
به بوستان حجاب خوش آمدید
در این وبلاگ، نوشته‌ها و مطالب فرهنگی و اجتماعی گردآوری می‌شوند. تازه‌ترین نوشته‌ها را بخوانید یا از دسته‌بندی‌ها و آرشیو برای یافتن مطالب موردعلاقه خود استفاده کنید.