بوستان حجاب

حضور زنان ودختران در جامعه و فعاليت هاي اجتماعي آنان يکي از مسائلي است که پس از انقلاب مطرح شد اما طي دو دهه اخيررشد بيشتري يافته و توجه مديران به توانايي هاي آنها در اداره امور اجتماعي بيشتر شده است. آنان به دليل ويژگي هايي که دارند توانايي انجام مسئوليت هاي اجتماعي را داشته و بايد گفت در برخي موارد حتي بهتر از مردان نيز مي توانند کاري را مديريت کرده و به سرانجام برسانند. اما دو ديدگاه مخالف و موافق پيرامون حضور دختران در عرصه هاي
اجتماعي وتأثير فعاليت هاي آنها وجود دارد. مخالفين معتقدند حضور دختران در عرصه هاي اجتماعي نوعي تهديد براي خود و ديگران محسوب
مي‌شود پس بهتر است مانع افزايش فعاليت آنها در جامعه شويم و موافقين هم معتقدند دختران بايد در جامعه باشند و از فرصت هايي که برايشان پيش
مي‌آيد بهره ببرند. در اين مجال برآنيم بر اساس اين دو ديدگاه به بررسي فرصت ها و تهديد هاي حضور دختران در اجتماع بپردازيم.

توانايي ها و ويژگي هاي دختران در انجام امور

دختران توانايي ها و ويژگي هاي خاصي دارند که آنها را از مردان متمايز مي کند. همين ويژگي هاست که به آنها کمک مي کند تا در برخي شرايط بتوانند اداره امور را به‌دست بگيرند و کارها را به بهترين نحو ممکن انجام دهند از جمله:

دقت و جزئي نگري: از نظر علمي ثابت شده است که دختران نسبت به پسران دقيق تر و جزئي نگر تر هستند و پسران بيشتر به کليات هر موضوع دقت مي کنند. اين دقت و تيزبيني براي انجام مسئوليت ها بهتر است و دختران مي توانند يک مسئوليت را مانند درس يا انجام کار بهتر انجام دهند.

مسئوليت پذيري: دختران بيشتر از پسرها مسئوليت پذيرند .
شايد اين حس تا حدودي ناشي از احساسي بودن آنهاست زيرا وقتي کاري را برعهده مي گيرند مايلند به بهترين نحو آن را انجام دهند تا بعدها مورد توبيخ و يا حتي تذکر قرار نگيرند. درست است که اين حس در مردان نيز وجود دارد اما آقايان کمتر از خانمها نگران توبيخ شدن و سرزنش هستند.

نظم: دختران در انجام کارهاي خود منظم ترند. دقت و وسواس خاصي که در چيدمان اتاق هايشان وجود دارد يا پاک نويس کردن هفتگي جزوات دانشگاهي شان کاملاً نشان دهنده اين موضوع است و واضح است که افراد منظم در انجام کارها موفق ترند.البته تمام اين موارد استثنائاتي را نيز دارا بوده و هم اکنون مردان و پسران موفق که دقيقاً داراي همين ويژگي ها نيز باشند در جامعه به وفور وجود دارند.

پشتکار و حوصله: دختران بيشتر از پسران با حوصله هستند و در مقابل شکست کمتر تسليم مي شوند و به سرعت کار را از نو شروع مي کنند در حالي که پسران دوست دارند به سرعت به آنچه در نظر دارند برسند و شکست برايشان سنگين تر تمام مي شود. ازطرف ديگر دختران انتقاد پذيرتر بوده و در مقابل شرايط دشوار انعطاف بيشتري نيز از خود نشان مي دهند.

حال سئوال اينجاست که حضور دختران در اجتماع و فعاليت اجتماعي آنان چه تهديدها و فرصت هايي براي خودشان و جامعه اي که در آن فعال هستند ايجاد
مي‌کند؟ آيا تهديدهاي ايجاد شده آن‌قدر اهميت دارند که بعد از اندکي تفکر به اين نتيجه برسيم که بهتر است دختران مانند 50سال پيش در خانه بنشينند يا مي‌توان با پذيرفتن و سعي در کاهش آنها از فرصت هايي که حضور دختران در اجتماع پديد مي آورد استفاده کرد؟ مخالفين معتقدند فعاليت هاي اجتماعي دختران که در شرايط امروز لحظه به لحظه در حال افزايش است نه تنها خطراتي براي خودشان دارد بلکه به ديگران نيز آسيب مي رساند از جمله:

کاهش بازار کار براي مردان: عده اي مي گويند حضور دختران و به طور کلي زنان در فضاي کار باعث شده است که اين فضا براي مردان کمتر شده و بازار کار از مردان گرفته شود. استدلال آنها نيز اين گونه است که مي گويند دختران از آنجايي که بار مخارج خانواده را بر دوش ندارند حاضر مي شوند با حقوق و مزاياي کمتري کار کنند و شرکت ها و ادارات هم از اين شرايط به سود خود استفاده کرده و ترجيح مي دهند به جاي مردان از زنان براي کار استفاده کنند بويژه که زنان در انجام برخي کارها توانايي بيشتري نيز نسبت به مردان دارند.

عدم تمکين زن از همسرش: عده ديگري که در رده مخالفين حضور اجتماعي دختران و زنان در جامعه هستند مي گويند اگر دختران تحصيل کنند و سرکار بروند بعد از ازدواج از آنجايي که درآمد دارند و به قول معروف دستشان در جيب خودشان است ديگر از همسر خود فرمانبرداري نمي کنند و خودسرانه تصميم مي‌گيرند و بسياري از طلاق هايي که امروز شاهد آن هستيم نتيجه همين امر است.

ناتواني در اداره خانه و تربيت فرزند: عده اي معتقدند اگر زن خانواده وقت خود را به انجام کارهاي بيرون از خانه بگذراند ديگر تواني براي رسيدگي به امور منزل نداشته و نمي تواند به تربيت فرزندان بپردازد.

حوادثي که در کمين دختران است: متأسفانه دختران همواره بيشتر از پسران در معرض حوادث گوناگون هستند. بخصوص شرايط امروزي که ارتباطات درآن گسترده شده و نمي توان دائماً دختران را زير نظر گرفت. علاوه بر حوادث ناخواسته اي که ممکن است در بيرون از خانه براي دختران رخ دهد حضور آنها در اجتماع پيامدهاي ديگري نيز دارد و افزايش دوستي هاي خياباني و برخي فسادها از آن جمله است.

انجام بهتر مسئوليت ها: دختران به علت مسئوليت پذيري بيشتري که دارند توانايي بيشتري هم براي برعهده گرفتن کارها و انجام موفقيت آميز آنها دارند. بخصوص کارهايي مانند دبيري و تدريس، منشي گري و روابط عمومي، عکاسي، خبرنگاري، مديريت مراکز آموزشي مانند مهدها و مدارس، مربيگري و ... . اگرچه دختران روح لطيفي را دارا هستند اما در برخي شرايط بسيار جدي و گاهي خشن برخورد مي کنند بنابراين نمي توان گفت شغل هايي مانند خبرنگاري که دردسته مشاغل سخت هستند مناسب دختران
نمي‌باشند چرا که اتفاقاً اخباري که خبرنگاران خانم تهيه
مي‌کنند معمولاً دقيق تر از اخباري است که از سوي خبرنگاران مرد انعکاس مي يابد هرچند غالباً از قوه تحليلي و استدلالي كمتري برخوردار است.

وسعت ديد و شناخت جامعه: حضور دختران در اجتماع موجب افزايش شناخت اجتماعي آنها از اطرافشان و ايجاد توانايي تصميم گيري و کنترل بحران در آنها مي‌شود. شناخت دختران از جامعه موجب مي شود آنها بتوانند اين
شناخت ها را در زندگي شخصي خود نيز به کار برند همچنين آگاهي بخشي از خطراتي که در جامعه ايشان را تهديد
مي کند باعث حفظ دختران از اين خطرات مي شود.

کمک به همسر در اداره زندگي: زماني که يک زن مسئوليت کار را در کنار همسرش به عهده مي گيرد در واقع مي خواهد به او در تأمين خانواده کمک کند و بار زندگي را تنها بر دوش همسرش نگذارد.در جامعه امروز که ميزان کم حقوق ها و گراني و تورم روز به روز در حال بيداد است مرد به تنهايي نمي تواند بار مخارج خانواده را بردوش بگيرد و اگر بخواهد چنين کند بايد از وقتي که براي بودن در کنار خانواده اش درنظر
مي‌گيرد صرف نظر کند ودر غير اين صورت به همان ميزان کم درآمد قناعت نمايد.

افزايش اعتماد به نفس: دختراني که در محيطي غير از محيط خانه مشغول به فعاليت هستند اعتماد به‌نفس بيشتر و توانايي بهتري در اداره امور دارند كه اين توانايي بعدها در زندگي خانوادگي و تربيت فرزندان مي تواند منشأ اثرات مثبتي باشد. اين زنان ديگر با روش هاي
قديمي که بسياري ازآنها منسوخ شده اند زندگي
نمي‌کنند و در حل مشکلات مي توانند با بصيرت بيشتري تصميم بگيرند.

آثار زندگي در عصر ارتباطات و پيشرفت تمام اقشار جامعه را در برمي گيرد و ديگر نمي توان مانند گذشته دختران را در خانه ها نگه داشت و مانع حضور آنها در اجتماع شد. همچنين نمي توان تهديدهايي که حضور دختران در جامعه ايجاد مي کند ناديده گرفت اما فرصت هايي
که اين حضور پديد مي آورد بيشتر و ارزشمندتر از اين تهديدهاست و نبايد دختران را از انجام امور اجتماعي بازداشت. در کشورهاي پيشرفته معيار توسعه يافتگي درجه باسوادي است؛ اما نه با سوادي مردان بلکه با سوادي همه اقشار جامعه. يادمان باشد که هم اکنون دختران و زنان در کشورما افتخار آفريني هاي بي‌شماري در عرصه هاي
تحصيلي، ورزشي، علمي و حتي سياسي داشته و دارند. البته ذكر اين نكته ضروري است كه رعايت دغدغه هاي
ديني و توجه به آموزه هاي اساسي اسلام مبني بر عدم اختلاط زنان و مردان و پرهيز از زمينه هاي گناه در ارتباطات اجتماعي پيش شرط لازم و لايتغير حضور زنان و دختران در اجتماع است. در واقع كرامت، حيا، عصمت و عفت دختران و زنان مسلمان بيش از هر دستاورد ديگري براي نگاه ناب انديشه اسلامي اهميت دارد كه ضرورت تحقق آن در جامعه بركسي پوشيده نيست. حال كه به تعبير امام راحل(ره) "از دامن زن مرد به معراج
مي رود" بايد فرزندان ما در دامان پاك مادراني تربيت يابند كه در طول عمر خود زنگار آلودگي بر وجود آنان راهي نداشته است.