بوستان حجاب

توجه به تفاوت هاي دختران و پسران در نحوه گذران اوقات فراغت به ما کمک مي کند تا بتوانيم نيازهاي خاص فراغتي دانش آموزان دختر را بر اساس مقتضيات روحي، رواني و جسماني آنان شناخته و جنبه هاي آسيب شناختي گذران اوقات فراغت را در اين گروه با دقت بيشتري بررسي کنيم.

در بسياري از لايه هاي اجتماعي هنوز هم برخي خانواده ها اوقات فراغت را به رسميت نمي شناسند. با اين همه، خانواده در هدايت فرزندان بويژه دختران در نحوه گذران صحيح اوقات فراغت نقش مهمي دارد. به اين ترتيب که خانواده با توجه به شرايط اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي خود امکانات متناسبي را براي گذراندن اوقات فراغت اعضاي خود فراهم مي آورد. در اين ميان اوليا با شناختي که از ويژگي هاي شخصيتي، خواسته ها و روحيات فرزندان خود دارند مراجع صالحي براي کمک به نحوه گذران صحيح اوقات فراغت فرزندانشان به حساب مي آيند.

از طرف ديگر به نظر مي رسد دانش آموزان دختر به علت وضعيت خاص اجتماعي و عرفي جامعه نياز به برنامه هاي فراغتي متفاوت از برنامه هاي فراغتي پسران داشته باشند. زيرا دختران داراي نيازها و علايق خاص خود هستند

و‌مي‌توان گفت يکي از علل مهم تفاوت الگوهاي زندگي زنان و مردان و از جمله گذران اوقات فراغت آنان ناشي از تفاوت روحيات زنان و مردان است و توجه به اوقات فراغت دختران علاوه بر کمک به برنامه ريزي هاي دقيق در اين خصوص، اهميت امر پرداختن به اوقات اين قشر از جامعه را به طور خاص باعث مي شود.

نگاهي به وضعيت کنوني زنان و دختران حاکي از آن است که آنان در عرصه هاي مختلف سعي کرده اند تا قابليت خود را ثابت کنند. اين موضوع را در افزايش شصت درصدي آمار قبولي دختران در پذيرش دانشگاه ها و مراکز آموزش عالي به وضوح مي توان ديد. حضور فعال زنان و دختران جامعه در زمينه هاي علمي، فرهنگي، هنري و ورزشي نشان دهنده قابليت هاي بسيار اين گروه از جامعه است که داراي پتانسيل عظيم اما نهفته اي هستند که مستلزم بررسي دقيق تر از لحاظ وضعيت اشتغال، آموزش، بهداشت و نيازها و فعاليت هاي

مختلف آنهاست. چنين الزامي است که مسئولين امر تعليم و تربيت را به بررسي چگونگي گذران اوقات فراغت دختران جوان و جنبه هاي آسيب زاي آن فرا مي خواند. چرا که آينده کشور و جامعه بيش از پيش در دست زنان لايق و متعهدي خواهد بود که خود را به علم و دانش روز مجهز کرده اند و از ياد نبريم که دختران دانش آموز امروز، زنان آينده ايران ما هستند.

تمايز در گذران اوقات فراغت، ريشه در ديدگاه کلي جامعه

در‌باره جنسيت و جايگاه آن در جوامع گوناگون دارد و عوامل متعددي در اين قشر بندي جنسيتي دخيل هستند. مروري بر تحقيقات انجام شده در داخل کشور نشان مي دهد که ميان تحصيلات، درآمد و نوع شغل افراد با چگونگي گذراندن اوقات فراغت، رابطه مستقيمي وجود دارد. پژوهشگران مسائل اجتماعي معتقدند که پايگاه اجتماعي و چگونگي گذراندن اوقات زنان و دختران با هم رابطه مستقيم دارد. هارگيوز (جامعه شناس غربي) در اين زمينه تصريح مي کند که؛ «اشتباه خواهد بود اگر زنان را گروهي همسان پنداريم زيرا نا برابري هاي طبقاتي، نابرابري هاي جنسيتي را در ورزش و تفريح و اوقات فراغت تشديد مي کند.»

مطالعات مربوط به اوقات فراغت دختران نتايج مهمي دربر دارد. ميزان اوقات فراغت دختران جوان نسبت به پسران تفاوت دارد و شايد بزرگترين نقد بر حوزه جامعه شناسي اوقات فراغت همسان پنداري دختران و پسران باشد. با اين همه در دهه هاي

اخير برخي دگرگوني هاي فرهنگي و اجتماعي سبب شده که زنان و دختران از گوشه خانه وارد فضاي عمومي شوند. طبق نظر «لس هي وود» طبقه، درآمد و تحصيلات پاره اي از محدوديت هايي را که جامعه سنتي بر فرصت‌هاي اوقات فراغت زنان تحميل مي کند، کاهش داده است.در هر حال اين تغييرات، حضور زنان در عرصه ها و فضاهاي شهري را اجتناب ناپذير و نحوه ساماندهي زندگي شهري را دگرگون مي سازد. با دگرگوني تدريجي سبک زندگي، زنان و دختران جوان براي سلامت، سرگرمي و فعاليت هاي فراغتي خارج از خانه اهميت بيشتري قائل مي شوند. پژوهشهاي اخير نشان مي دهد که الگوهاي اوقات فراغت دختران شهري

بويژه در اقشار متوسط از شکل انفعالي و درون خانه به شکل فعالانه و خارج از خانه ميل مي کند و اين موضوع در شهر تهران بيشتر از ديگر نقاط کشور به چشم مي خورد. اما محدوديت  ها

فرهنگي معطوف به فضاهاي فراغتي مي تواند گذران فعالانه و خلاقانه و غير آسيب زاي اوقات فراغت دختران جوان را بارور سازد.

تمايل جوامع امروزي به شيوه هاي زندگي مدرنيسم غربي به بحران هاي دامنه داري در ميان اقشار و طبقات گوناگون جوامع در حال توسعه منجر گرديده است. در اين ميان نقش هاي زنان و دختران و انتظارات متفاوت و متعددي که جامعه از آنها دارد، آنان را دچار نوعي دوگانگي و تضاد نقشي در ايفاي نقش هاي اجتماعي اين موضوع مي کند که آن خود مي تواند زمينه ساز بروز آسيب هاي مختلف اجتماعي گردد.